Lojistik Defterim

Değerli Lojistik Dostları, 28 Şubat 2026 tarihinde ABD ve İsrail henüz teyit edilmemiş gerekçelerle çeşitli stratejik riskleri engellemek maksadıyla İran’ı bir askeri bir hava harekâtı ile hedef aldı. Uluslararası müzakereler devam ederken gerçekleştirilen bu saldırının hukuki boyutu, bir ülkenin en üst düzey yöneticileri ile hiçbir şeyden habersiz çocukların hedef alınmasını bugün ve yarın birçok araştırmacı, gazeteci ve yazar mutlaka kaleme alacaktır. Ama gelin, bunu sadece bir güvenlik meselesi olarak görmeyelim. Bu hamle, tüm küresel taşımacılık hatlarını, enerji ticaretini ve uluslararası tedarik zincirlerini ciddi biçimde sarsıyor. İran coğrafi olarak öyle bir noktada ki, sadece enerji ticareti değil, ticaretin kendisi için de kritik bir aktör. Hürmüz Boğazı’ndan geçen ticaret, dünya petrol taşımasının yaklaşık %20’sini oluşturuyor. Bu rota riskli hâle geldiğinde, tüm ticaret akışı yeniden düşünülmek zorunda kalıyor. Üstelik iş sadece Hürmüz Boğazı ile sınırlı değil; İran, Çin...

Değerli lojistik dostları, merhaba Bildiğiniz gibi bu köşede uzun yıllardır lojistik alanında ülkemizdeki gelişmelere ve sorunlara dair görüşlerimi yayınlıyorum. Özellikle lojistik performans indeksteki yerimizle ilişkili birçok köşe yazısı yayımladım. Ancak gerek pandemi süreci gerekse lojistik performans indeksinin oluşturulmasındaki parametreler ve hesaplama yönteminde yapılan değişiklikler nedeniyle geçmiş verileri bir zaman serisi analizi içerisinde değerlendirmekten vazgeçtim. Bununla birlikte sürdürülebilirlik kapsamında öncelikle Birleşmiş Milletler Teşkilatının önderliğinde başlayan gelişmeleri AB norm haline getirmeye başlayınca ve bununla ilgili Sınırda Karbon Düzenlemesi Mekanizması’nın esaslarını yayınlayınca ulusal düzeyde lojistik performansımızın yumuşak karnı olan demiryolları hakkında bir yazıyı kaleme almak gereği ortaya çıkmıştır. Türkiye'nin lojistik performansında yükselişler ve düşüşler oldukça dikkat çekicidir. Bu nedenle sizlere öncelikle 2023 yılı Lojistik...

Değerli Lojistik Dostları, Konuyla yakinen ilgili olanların bildiği üzere günümüz iş dünyasında, şirketler sürdürülebilir uygulamaların önemini giderek daha fazla fark etmekle birlikte, sürdürülebilirlikle ilgili uygulamalar gönüllülük temelinden zorunluluk formuna doğru dönüşmektedir. Bu noktada, sürdürülebilirliğin üç önemli bileşeninden birisi olan çevresel sürdürülebilirlik alanında yakın geçmişin günah keçisi olan lojistik ve taşımacılık sektörünün üyelerinin gerek kendileri gerek hizmet verdikleri sektörler gerekse ulusal ekonomilerinin rekabet avantajını koruması ya da geliştirmesi adına daha dikkatle davranması gereken bir dönemin içine girmiş bulunuyoruz. Yeşil lojistiğin günümüzde önem kazanmasının arkasında bir dizi ekonomik, toplumsal, teknolojik, çevresel ile politik ve yasal gerekçe bulunmaktadır. Yeşil dönüşümün gerekliliğini ortaya koyan bu gerekçelere cevap veren faktörlerin stratejik bir şekilde uygulamaya konulması, farklı sektörlerdeki işletmeler gibi lojistik işlet...

Değerli Lojistik Dostları Çok değil bundan 20-25 yıl önce lojistik, işletmelerin yönetim ofislerinde sözü dahi edilmeyen bir kavramdı. Günümüzde ise gerçekleştirilen araştırmalar, ortaya konan yayınlar ve kazanılan deneyimlerin sonuçları olarak lojistiğin tedarik zinciri içinde oynadığı rol ile tedarikçi ve tesis yeri seçimiyle tedarik zincirinin tasarımına ve tedarikçilerle olan ilişkilere, doğru ürünlerin, doğru zamanda, doğru müşteriye, doğru şartlarda ve doğru maliyetlerde ulaşmasına katkı sağlayarak dağıtım operasyonlarına ve dolayısıyla işletmenin müşteri memnuniyetine, rota ve yük optimizasyonuyla işletmenin maliyetlerine ve stok yönetimiyle üretim fonksiyonuna etki ederek değer yaratan stratejik bir bileşen olduğu genel bir kabul görmektedir. Bu önemli bir ilerlemedir. Dolayısıyla lojistik, günümüzde işletme stratejilerini reaktif olarak destekleyen bir fonksiyon olmaktan çıkarak işletmenin rekabet avantajı kazanmasında önemli rol oynayan stratejik bir yetenek alanı hâline gelm...

Değerli Lojistik Dostları Bildiğiniz üzere 6 Şubat 2023 tarihinde güne ülkemizin güney ve güneydoğu bölgelerini sarsan çok şiddetli bir deprem haberiyle uyandık. Ardından, gelen ilk haberlerle olayın şiddetini anlamamız geciken ve yetersiz kalan kurtarma ve yardım faaliyetleri, peşi sıra kimi bölgelerde yardım gayretlerinin beklentilerin dışında ya da beklentilerin üzerinde gerçekleşmesi bunun yanında ise bazı bölgelere hiç yardım gitmemesi gibi durumlara şahit olduk. Şahit olduğumuz koordinasyonsuzluk ise kaynakların yerine doğru bir şekilde ulaşmasına engel oldu. Üstelik deprem gerçeğiyle birlikte yaşamamızın yanında uluslararası insani yardım lojistiği literatürünü domine eden bir ülkede olmamıza rağmen bu tip olumsuzları yaşamamız birçok kişiyi yaşanan olayın acısına ilave olarak üzmüştür. Bu duygu ve düşüncüler çerçevesinde konuyla ilgili olarak tarihe not düşmek adına lojistiğin deprem gibi insani yardım operasyonlarındaki etkilenen bölgede yürütülen faaliyetlere desteği ve b...

Sevgili Lojistik Dostları,  Merhaba Bugüne kadar hep lojistik ve taşımacılık sektörlerine yani servis sunanlara yönelik olarak yazılar kaleme aldım. Bugün ise lojistik hizmet ihtiyacı olan tüm firma yöneticileri için güvenilir bir lojistik firması bulmalarında faydalı olabilecek küçük ip uçları vermeye çalışacağım. Değerli yöneticiler; Tüm lojistik ihtiyaçlarınız için doğru bir şirketi bulmak elbette zor olabilir. Çünkü sadece mal ve ürünlerinize lojistik süreç esnasında mükemmel bakım sağlayan değil aynı zamanda tüm küçük ayrıntılarla ilgilenen bir şirket bulmanız gerekiyor. Bu nedenle lojistik firmaları arasından en iyi adayı seçmek söz konusu olduğunda bazı temel özelliklere dikkat etmek gerekiyor. En iyi lojistik şirketleri, tüm küçük detayların halledilmesini ve ürünlerinizin zamanında ve hasarsız bir şekilde ulaşmasını sağlamak için birçok özellik ve kaliteye sahiptir. Ancak bunların tamamı bu yazıda ele alınamayacak kadar çok sayıdadır. Bu nedenle bu yazıda sizlere güvenilir...

Değerli Lojistik Dostları, Merhaba. 2020 yılının başlarından beri yaşadığımız Covid19 pandemisi ve iş dünyasına doğrudan etkilerinin yanı sıra Süveyş kanalının Ever-Given isimli devasa konteyner gemisi tarafından tıkanması, konteyner kıtlığı, ABD ve İngiltere’de baş gösteren şoför eksikliğinin limanlarda yarattığı beklemeler gibi olumsuzluklara ilave olarak yavaş yavaş verimli hale gelmeye başlayan Avrasya Kuzey Koridoru’nun Rusya – Ukrayna Savaşı nedeniyle aksaması özellikle Avrupa kıt'asında önemli tedarik zinciri krizlerine yol açmıştır. Aslında tarihsel bir inceleme yaptığımızda iş dünyası tarihinin bu benzeri olayların hep yaşandığını görmekteyiz. Bu nedenle özellikle günümüzün hızla değişen, oldukça rekabetçi, karmaşık ve birbirine karşılıklı olarak bağlı iş ortamında bu tip risklerin yaratacağı kaynak temini krizine karşı hazırlıklı olmak adına, şirketler sürekli olarak kaynaklara erişmenin onlardan yararlanmanın etkili yollarını araştırmalıdır. Bu konu küreselleşmiş iş dü...

Pandemiyle Kırılan Tedarik Zincirleri Bizzat şahit olduğumuz üzere Çin'in Hubei eyaleti Wuhan şehrinde 23 Ocak 2020’de başlayan Kovid-19 salgını tüm dünyayı yüzyıldır görülmemiş bir insani felaketin eşiğine sürükledi. Alınan her türlü önlem, yoğun tedavi süreçleri ve kullanıma sunulan aşılara rağmen virüs bugüne kadar dünya üzerinde 400 milyon kişiye bulaştı ve 5 milyon 800 bine yakın insanın hayatının kaybetmesine neden oldu. Krizin ilk günlerinde daha kendimizi insani boyuttaki şoka alıştıramadan küresel çapta ekonomik ekosistemi nasıl etkilediğini bazı ürünlerde market raflarının boşalmasıyla bizzat deneyimlemiştik. Diğer taraftan salgının çıkış noktasının  (1)  küresel ihracatın yaklaşık %13’ünü karşılayan,  (2)  son dönemlerin düşük maliyetli üretim üssü haline gelen ve özellikle  (3)  elektrik, elektronik ve dijital teknoloji alanında diğer sektörlerdeki birçok ürün ve sistemin zorunlu girdisi olarak kullanılan irili ufaklı birçok ara mamul ve bileşen...

Değerli lojistik dostları, merhaba Geçtiğimiz günlerde, Avrupa Komisyonu ve Dış İlişkiler ve Güvenlik Politikası Yüksek Temsilcisi, "Küresel Geçit" (Global Gateway) ismi verilen yeni bir projeyi başlattıklarını duyurmuştur. Bu girişim, iklim değişikliği ve çevrenin korunmasından sağlık güvenliğinin iyileştirilmesine ve rekabet gücünün ve küresel tedarik zincirlerinin artırılmasına kadar en acil küresel zorlukların üstesinden gelmek için insanlık ve dünyamız için çalışan sürdürülebilir ve güvenilir bağlantıların odağa alındığı bir Avrupa Stratejisidir. Ancak yapılan açıklamalarda “Küresel Geçit” projesinin sadece AB'nin kendi çıkarları değil AB ortaklarının ihtiyaçlarının da üzere göz önüne alınarak yürütüleceği ve bu bağlamda kalıcı bir küresel toparlanmayı desteklemek için 2021 ile 2027 arasında 300 milyar Euro'ya kadar erişebilecek bir yatırımın harekete geçirilmesinin hedeflendiği belirtilmiştir. Burada proje çerçevesinde vurgu yapılan AB ortaklarının ihtiyaç...

Değerli lojistik dostları, merhaba Uluslararası ticaretin ulusların zenginliğine önemli ölçüde katkı yaptığı Adam Smith'in iktisat tarihinin önde gelen eserlerinden birisi olan "Ulusların Zenginliği" isimli kitabını 1776 yılında yayınladığından beri bilinmektedir. Ancak kitabın yayınlanmasının ardından gelen savaşlar yüzyılı dış ticaret odaklı ekonomi politikalarının gelişmesine çok da müsaade etmemiştir.  Ardından, II. Dünya Savaşı'ndan sonra başlamakla birlikte özellikle geçen yüzyılın son çeyreğinde Dünya siyasetinde yaşanan ılımlı gelişmelere paralel olarak ülkeler ekonomilerini dışa açmaya başlamışlardır. Uluslararası ticarete doğrudan etkisi olan bu gelişmeler 1990’ların başından itibaren oldukça hızlanmış ve küresel düzeye çıkmıştır. Ülkemizde ise 1980’lerin ortasından itibaren önemli bir politika değişikliğine gidilerek ithal ikameci politikalardan dışa açık büyüme politikalarına geçilmeye başlanmış ve bu politika değişikliği, uluslararası ticaret hacminde öne...

Değerli lojistik dostları, merhaba. Yaşadığımız çağ, çoklarının ifade ettiği gibi başta ticaret olmak üzere küreselleşmenin hızla yaşandığı bir dönemdir. Öğlen yemek molası için işyerinizden ayrıldığınızda gittiğiniz uluslararası çapta faaliyet gösteren hızlı yemek restoranının ürünleri nerelerden geliyor ya da kullandığınız veya giydiğiniz bir ürün gerçekten üzerinde ismi yazan ülkede mi yapılmaktadır? Bu soruların cevabını vermeye kalktığımızda günlük ticari hayata konu olan birçok ürünün hammaddesinin ayrı, ara bileşenlerinin ayrı, montajının ayrı ülkelerde yapıldığı göreceğiz. Bu farklı coğrafyalardaki üretim gayretlerini bizim gibi farklı coğrafyalardaki müşterilerin talebini dikkate alarak sunan sistemin halkalarını bir araya getiren fonksiyon olarak lojistik karşımıza çıkmaktadır. Dolayısıyla lojistik, yeryüzündeki tüm tüketicilerin barıma ve beslenme gibi temel düzeyde olanlardan prestij amacıyla kullanılan bir aksesuara kadar uzanan geniş yelpazedeki her türlü ihtiyacının doğr...